|
Από τη δράση των επιτροπών εργασίας της ΕΑΕ
Επιτροπή προφορικής ιστορίας
Αρχειακά Νέα, τχ. 5 (Απρίλιος 1992):
Επιτροπή προφορικής ιστορίας: Ένα χρόνο μετά...
Στις 30 Μαρτίου 1991 πραγματοποιήσαμε την πρώτη συνάντηση της Επιτροπής Προφορικής Ιστορίας με βασικό σκοπό τη γνωριμία και αλληλοενημέρωση όλων όσοι δηλώσαμε συμμετοχή σ' αυτήν. Ανταλλάξαμε σκέψεις, συζητήσαμε σχετικά με τα ενδιαφέροντα και τις δραστηριότητές μας, καταθέσαμε τις γνώσεις και τις εμπειρίες μας όσον αφορά στο συγκεκριμένο αντικείμενο. Η συζήτηση, όπως ήταν φυσικό άλλωστε, ανέδειξε τα κενά που έπρεπε να καλύψουμε και μας οδήγησε σε συγκεκριμένες διαπιστώσεις. Επέβαλε τις προτεραιότητες και, ως ένα βαθμό, καθόρισε τον τρόπο με τον οποίο έπρεπε να οργανώσουμε στη συνέχεια τη λειτουργία μας. Αποφασίσαμε να ξεκινήσουμε με το κλασικό στο είδος του βιβλίο του Paul Thomson The Voice of the Past: Oral History. Το βιβλίο φωτοτυπήθηκε και μοιράσθηκε σε όλα τα μέλη, προκειμένου να αρχίσει ένας ουσιαστικός διάλογος μεταξύ μας. Την πρωτοβουλία για τη φωτοτυπική αναπαραγωγή και αποστολή της βιβλιογραφίας ανέλαβε η Κατερίνα Καρβελά. Τέλος, ορίσθηκε το θέμα, η εισηγήτρια και η ημερομηνία της επόμενης συνάντησης.
Δεύτερη συνάντηση: 1 Ιουνίου 1991
- Εισήγηση της Αλέκας Μπουτζουβή-Μπανιά, με θέμα "Προφορική Ιστορία: μια επαναπροσέγγιση. περιεχόμενο κι στρατηγικές". Ο βασικός στόχος αυτής της εισήγησης ήταν η εισαγωγή στο ιστορικό περιεχόμενο της προφορικής ιστορίας, στα μεθοδολογικά εργαλεία, στις δυνατότητες και εφαρμογές της. να θέσει, δηλαδή, όσο το δυνατόν περισσότερα προβλήματα προκειμένου να διευκολυνθεί ο διάλογος.
- Προτάθηκε νέα βιβλιογραφία, φωτοτυπήθηκε και μοιράσθηκε.
- Προγραμματίσθηκε η επόμενη συνάντηση.
Τρίτη συνάντηση: 7 Σεπτεμβρίου 1991
- Εισήγηση της Riki von Boeschoten, με θέμα: "Σχεδιασμός και υλοποίηση ενός προγράμματος προφορικής ιστορίας. Η περίπτωση των Γρεβενών". Η εισηγήτρια αναφέρθηκε συνοπτικά στα πρώτα στάδια της έρευνάς της:
α) Σχεδιασμός του ερευνητικού προγράμματος.
β) Διεξαγωγή της έρευνας (ερωτηματολόγιο - συνέντευξη - δείγμα κλπ.), προκειμένου ν' αναδείξει ορισμένα από τα προβλήματα που αντιμετώπισε.
- Μας γνωστοποιήθηκε ότι και στα Αρχεία του Νομού Αργολίδας συγκροτήθηκε "Ομάδα προφορικής ιστορίας".
- Προστέθηκε νέα βιβλιογραφία.
- Προγραμματίσθηκε η επόμενη συνάντηση.
Τέταρτη συνάντηση: 23 Νοεμβρίου 1991
- Εισήγηση της
Χαράς Ροβίθη με θέμα: "Προβλήματα συλλογικής μνήμης".
Η εργασία αυτή υπήρξε καρπός του σεμιναρίου προφορικής ιστορίας
(Πανεπιστήμιο Αθηνών) στα πλαίσια του οποίου προετοιμάσθηκε
και ανακοινώθηκε. ¶ξονας αυτής της εισήγησης ήταν η ιστορική
προσέγγιση και χρήση της έννοιας "ιστορική-συλλογική
μνήμη".
- Ο προβληματισμός
διευρύνθηκε, η βιβλιογραφία εμπλουτίσθηκε, άλλαξε ωστόσο
ο τρόπος αναπαραγωγής και διανομής της. Όσοι/ες ήθελαν κάποιο
βιβλίο ή άρθρο έπρεπε να το δηλώσουν στον Μιχάλη Βαρλά,
να πληρώσουν και να το πάρουν στην επόμενη συνάντηση.
- Η Riki von
Boeschoten μας πληροφόρησε ότι ο Paul Thompson (Director
of the National Life Story Collection in London), διευθυντής
και εκδότης του περιοδικού Oral History Review, έδειξε
ενδιαφέρον τόσο για την Επιτροπή, όσο και για την ομάδα
προφορικής ιστορίας και θέλει να του στείλουμε ένα ενημερωτικό
σημείωμα στο οποίο να καταγράφονται οι δραστηριότητές μας,
προκειμένου να το δημοσιεύσει στο επόμενο τεύχος του περιοδικού.
- Προτάθηκε νέα βιβλιογραφία.
- Σχεδιάστηκε η επόμενη συνάντηση.
Πέμπτη συνάντηση: 11 Ιανουαρίου 1992
- Εισήγηση του Αντώνη Λιάκου με θέμα: "Η συγκρότηση του δημοσίου χώρου και η συλλογική μνήμη", η οποία κατατέθηκε και μοιράσθηκε.
- Η Επιτροπή διευρύνθηκε με τη συμμετοχή δύο νέων μελών της, της Μαρίας Θανοπούλου και του Κρίστοφερ Σμινγκ, ενισχύοντας έτσι τη διεπιστημονική της ταυτότητα.
- Προτάθηκε νέα βιβλιογραφία.
- Προγραμματίσθηκε η επόμενη συνάντηση.
Ομάδα προφορικής ιστορίας
- Στα πλαίσια της Επιτροπής προφορικής
ιστορίας συγκροτήθηκε και στα Αρχεία του Νομού Αργολίδας
στο Ναύπλιο "Ομάδα προφορικής ιστορίας". Η πρωτοβουλία
ανήκει στο μέλος τη ΕΑΕ και προϊστάμενο των Αρχείων, Δημήτρη
Γεωργόπουλο.
Σύμφωνα με το πρακτικό, σκοπός της Ομάδας είναι "η διάσωση μαρτυριών σε οπτικοακουστικά αρχεία (άρθρα 1, 5 και 9 του 1946/91). οι μαρτυρίες θα προέρχονται από φυσικά πρόσωπα ή ομάδες φυσικών προσώπων και θα αφορούν γεγονότα που διαδραματίσθηκαν στο νομό Αργολίδας.
Το οπτικοακουστικό υλικό θα κατατίθεται υποχρεωτικά στα Αρχεία του Νομού Αργολίδας και θα εντάσσεται στις συλλογές του. Η Ομάδα θα διατηρεί στενή επαφή με επιστημονικούς φορείς (Ιστορικό Τμήμα Φιλοσοφικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Ελληνική Αρχειακή Εταιρεία κ.ά.)
- Η Ομάδα αξιοποιεί για την ενημέρωση και την εκπαίδευσή της τις μαγνητοφωνημένες εισηγήσεις και συζητήσεις που γίνονται στις συναντήσεις της Επιτροπής προφορικής ιστορίας. Το υλικό αυτό συμβάλλει στη ευαισθητοποίηση και στον προβληματισμό των μελών της. Η παράλληλη πρόσβασή τους στη σχετική βιβλιογραφία επιτρέπει τη διεύρυνση των γνώσεών τους, η οποία υλοποιείται και με τη μορφή εισηγήσεων. Μοιράζονται μεταξύ τους τη βιβλιογραφία και αναλαμβάνουν να την παρουσιάσουν στην Ομάδα.
- Στις 4 και
5 Οκτωβρίου 1991 η Ομάδα προσκάλεσε την Αλέκα Μπουτζουβή-Μπανιά
να επισκεφθεί το Αρχείο Ναυπλίου προκειμένου να συζητηθούν
θέματα που ενδιαφέρουν και απασχολούν την Ομάδα. Έτσι ξεκίνησε
ο σχεδιασμός ενός προγράμματος προφορικής ιστορίας για τις
προσφυγικές γειτονιές στη συνοικία του Ναυπλίου Πρόνοια.
Επισημάνθηκε η ανάγκη σκιαγράφησης του ιστορικού πλαισίου
της Πρόνοιας ως τόπου εγκατάστασης των προσφύγων πριν και
μετά την επανάσταση του 1821 ως και το πρόσφατο προσφυγικό
ρεύμα των Ρωσοποντίων του 1935. Στο ερευνητικό αυτό πρόγραμμα
εντάχθηκε και η διερεύνηση των σχέσεων του πληθυσμού της
Πρόνοιας με το εργοστάσιο κονσερβοποιίας "Κύκνος"
το οποίο άρχισε τη λειτουργία του το 1915.
- Τα μέλη τη Ομάδας και οι τομείς τους οποίους ανέλαβαν αυτά να διερευνήσουν είναι:
- Αρμάου Χουντάλα Μαρία: Στοιχεία για την ιστορία του Ναυπλίου και της Πρόνοιας κατά τον 19ο αιώνα
- Βελιώτη-Γεωργοπούλου Μαρία: Σχέδιο σύνταξης ερωτηματολογίου
- Γεωργίου Κατερίνα: Στοιχεία για τους πρόσφυγες κατά την περίοδο 1935-1940 (Δημοτικό Αρχείο Ναυπλίου)
- Γεωργόπουλος Δημήτρης: Τοπογραφικά διαγράμματα της Πρόνοιας
- Μπουτζουβή-Μπανιά Αλέκα (Συντονισμός - επιστημονική εποπτεία της Ομάδας): Συγκέντρωση του σχετικού με το Ναύπλιο και την Πρόνοια υλικού από την πρόσφατη απογραφή πληθυσμού (Εθνική Στατιστική Υπηρεσία)
- Σπυροπούλου-Ηλιοπούλου Μαρία: Απογραφές στο Δημοτικό Αρχείο Ναυπλίου
- Τσαπραλής Κυριάκος: Στατιστικά στοιχεία του 19ου αιώνα
Προγραμματισμός
1. Έκτη συνάντηση: 4 Απριλίου 1992
Εισηγήσεις:
- Μαρία Θανοπούλου, με θέμα: "Η συλλογική μνήμη στη Λευκάδα κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου"
- Κρίστοφερ Σμινγκ: Μαρτυρίες από την περιοχή της Ηπείρου (Στόχοι, σχεδιασμός, υλοποίηση)
2. Θα συνεχιστεί το πρόγραμμα της "Πρόνοιας".
3. Θα απευθυνθούμε σε περιοδικά, κέντρα και ερευνητές/τριες του εξωτερικού που ασχολούνται με την προφορική ιστορία.
4. Θα επιδιώξουμε τη διεύρυνση της Επιτροπής προφορικής ιστορίας με νέα μέλη. Η Επιτροπή είναι ανοιχτή για όσους/ες ενδιαφέρονται να συμμετάσχουν σε αυτήν.
Για τον απολογισμό
Τα μέλη της Επιτροπής προφορικής ιστορίας
|